Giấy chứng nhận chứa nhiều thông tin, nhưng người mua thường chỉ nhìn giá trị. Hãy dành thời gian đọc từng mục.
1. Người sử dụng đất
Họ tên, năm sinh, số giấy tờ của người đứng tên. So sánh với giấy tờ người bán.
2. Thửa đất
Số thửa, tờ bản đồ, địa chỉ. Dùng để đối chiếu với bản đồ địa chính và hiện trạng.
3. Diện tích
Diện tích riêng, diện tích chung nếu có. Đối chiếu với thực tế.
4. Mục đích sử dụng
Đất ở, đất nông nghiệp, đất thương mại dịch vụ. Điều này ảnh hưởng đến quyền xây dựng và giá trị.
5. Thời hạn sử dụng
Đất ở thường lâu dài, đất khác có thể có thời hạn.
6. Nguồn gốc sử dụng
Công nhận, giao, thuê, nhận chuyển nhượng.
7. Tài sản gắn liền với đất
Nhà ở, công trình xây dựng, cây lâu năm nếu được ghi nhận.
8. Ghi chú và biến động
Phần ghi chú thể hiện thế chấp, chuyển nhượng, thay đổi thông tin. Hãy đọc kỹ trang này.
Cách dùng mục ghi chú để phát hiện lịch sử giao dịch
Trang cuối của giấy chứng nhận thường có phần xác nhận thay đổi: thế chấp, xóa thế chấp, chuyển nhượng, tặng cho, thay đổi thông tin. Hãy đọc kỹ từng dòng theo thứ tự thời gian.
Nếu thấy dòng thế chấp mà không có dòng xóa thế chấp, hãy hỏi người bán và xác nhận với ngân hàng. Nếu thấy nhiều lần chuyển nhượng liên tiếp trong thời gian ngắn, nên tìm hiểu lý do.
Phần ghi chú giống như hồ sơ lịch sử của căn nhà, và là nơi nhiều người bỏ qua nhất.
Đọc theo thứ tự để không bỏ sót
Nên đọc từ trên xuống dưới: người sử dụng, thông tin thửa đất, diện tích, mục đích, thời hạn, nguồn gốc, tài sản gắn liền, ghi chú. Mỗi mục trả lời một câu hỏi: ai, ở đâu, bao nhiêu, dùng làm gì, đến bao giờ, từ đâu mà có. Đọc theo thứ tự giúp bạn dựng lại "chân dung" thửa đất thay vì nhìn từng con số rời rạc.
Những ghi chú cuối giấy thường bị bỏ qua
Phần ghi chú và biến động có thể chứa thông tin quan trọng như đã chuyển nhượng, đã thế chấp, đã tách thửa hoặc có hạn chế quyền. Nhiều người chỉ xem mặt trước và bỏ qua phần này. Hãy dành thời gian đọc kỹ, và hỏi người bán về từng dòng ghi chú mà bạn chưa hiểu.
Đối chiếu với thực tế
Sau khi đọc xong, hãy đối chiếu với hiện trạng: nhà có đúng diện tích không, ranh giới có khớp không, tài sản gắn liền có đúng như ghi không. Chênh lệch lớn là lý do để hỏi chuyên gia. Giấy tờ chỉ có giá trị khi phản ánh đúng thực tế.
Một ví dụ đọc thử để tập làm quen
Giả sử giấy chứng nhận ghi người sử dụng là ông A, thửa đất số 125, tờ bản đồ số 18, diện tích 72 m², mục đích sử dụng là đất ở tại đô thị, thời hạn lâu dài. Bạn thử đặt từng câu hỏi: ông A có đúng là người đang bán không, địa chỉ thật có khớp số thửa không, diện tích đo thực tế có xấp xỉ 72 m² không. Chỉ cần ba câu hỏi này, bạn đã loại được nhiều tình huống rủi ro.
Hỏi lại khi gặp thuật ngữ lạ
Giấy tờ có những cụm từ chuyên môn như hình thức sử dụng riêng hay chung, nguồn gốc nhà nước giao hay công nhận. Đừng đoán nghĩa. Hãy hỏi công chứng viên hoặc cán bộ địa chính. Một câu hỏi đúng lúc tránh được nhiều hiểu nhầm.
Làm sao tìm tin nhà đất chính chủ an toàn hơn?
Hãy ưu tiên tin có địa chỉ, diện tích, giá và ảnh thật, sau đó gọi trực tiếp để hỏi về giấy tờ. Với chủ đề đọc sổ đỏ, bạn nên xem thêm các tin nhà đất chính chủ trong Kho tin chính chủ, lọc theo khu vực và khoảng giá để so sánh trước khi đi xem.
Bài viết liên quan
- Sổ đỏ và sổ hồng khác nhau thế nào? Giải thích dễ hiểu
- Checklist pháp lý trước khi đặt cọc nhà đất
- Siết chặt việc bán nhà ở hình thành trong tương lai
Tìm nhà đất không qua trung gian cùng Kho tin chính chủ: lọc theo tỉnh thành, danh mục và khoảng giá.
Lưu ý: nội dung mang tính tham khảo chung, không thay thế tư vấn pháp lý hay thuế. Quy định có thể thay đổi theo thời điểm và địa phương, hãy đối chiếu văn bản hiện hành hoặc hỏi luật sư, công chứng viên trước khi giao dịch.